Het Messiaans Platform is
nieuw leven ingeblazen. Het wil evangelicale kerkjes
samenbrengen die zich sterk richten op het jodendom.
Ze zijn zeer
evangelisch, maar ’kerken’ doen ze op zaterdag (sabbat,
de joodse rustdag). Ze vieren het bijbelse
Loofhuttenfeest en Pesach, maar niet het heidense
kerstfeest.
Anton de Ruiter uit
Apeldoorn wil ze daarbij helpen met een ’Messiaans
Platform’. „Dat moet de lijm worden tussen gemeenten,
een netwerk dat tussen het christendom en het jodendom
inhangt.”
De Ruiter noemt
zichzelf ’Messiasbelijdend’: Jezus is de Christus, maar
dan op z’n joods, Messias. Jezus heet onder
messiasbelijders ’Jeshua’.
„We zijn christenen uit
de heidenen en belijden hetzelfde als onze joodse
broeders”, zegt Willem Verdouw, voorganger van de
evangelische Immanuel-gemeente in Alblasserdam en
betrokken bij het platform.
Immanuel Livestro (’Ik
ben een heiden die gelooft in Jeshua’) van Streams of
Power Ministry International in Harderwijk, schat het
aantal messiasbelijdenden in Nederland op een paar
duizend.
Onder evangelicalen
maakt het inwisselen van zondag, de christelijke rustdag
zondag voor de sabbat een opmerkelijke opkomst door. In
totaal vieren zo’n 30.000 Nederlanders de sabbat. Meest
joden, maar ook zevendedagsbaptisten en -adventisten.
De evangelische
sabbatvierders kennen elkaar zo’n beetje. Het Messiaans
Platform moet hen samenbrengen, als het aan De Ruiter
ligt. „We hebben twee vergaderingen gehad, met leiders
van twaalf, dertien gemeenten en huisgroepen, die zo’n
700 tot 1000 leden vertegenwoordigen. Officieel bestaan
we nog niet, maar dat komt wel.”
Het oprichten van een
Messiaans Platform is niet nieuw. Het bestond al, maar
ging in 2002 ter ziele, zegt Immanuel Livestro,
zelfverklaard ’visionair’. Het ’oude’ platform werd
opgeheven door ’meningsverschillen over de besnijdenis’.
„Daar komt de onderdrukking van de vrouw bij, waar ik
niet voor voel.”
Het zijn de
gebruikelijke discussies. Moeten christenen zich laten
besnijden? En welke rol is er voor de vrouw weggelegd?
Volgens Livestro neigde het vorige platform te veel naar
’het ultra-orthodox joodse’. „Het was net als het
Nederlandse calvinisme, zo streng.”
Strubbelingen over de
koers kenmerken de groepen en groepjes sabbatsvierders.
De gemeente Noachs Duif van Livestro is er al aan ten
onder gegaan.
In het oude platform
was Bert Woudwijk actief. Diens Shalom-gemeente in
Dordrecht had tot voor enkele jaren een
evangelisch-charismatische signatuur, met een vurige
liefde voor Israël. Maar in het nieuwe platform past hij
niet meer. Woudwijk is, zegt Livestro, „nu helemaal
Jezus kwijt”.
Dat laatste klopt:
voorganger Woudwijk is hard op weg om ’gioer te doen’ –
uit te komen als, uiteraard orthodox, jood.
Dat is niet de
bedoeling van het nieuwe platform. Maar hoe ’joods’ moet
je zijn of mag je wezen om daaraan mee te doen? Neem het
besnijden van jongetjes. Anton de Ruiter, coördinator
van Bnei Awraham (100 leden) in Amersfoort: „Als een
echtpaar ervoor kiest hun zoon te laten besnijden, dan
houd ik dat niet tegen. Die vrijheid hebben ze.”
Dat gaat Willem Verdouw
uit Alblasserdam te ver. „Paulus is daar heel duidelijk
over: als je bij Jeshua hoort, is dat je besnijdenis.”
Volgens De Ruiter wijkt
zijn groepering af van de christelijke leer. „Wij hangen
de Hebreeuwse leer aan.” Maar van joodse zijde
ondervindt hij geen grote sympathie. Hij werkt bij het
opzetten van het Messiaans Platform samen met John (’Jochanan’)
Castelijn uit Den Haag. Ze kennen elkaar uit Amsterdam,
waar ze beiden actief waren in de Messiasbelijdende
joodse gemeente Beth Yeshua van rabbijn Lion Erwteman.
De Ruiter stichtte de gemeente Bnei Awraham, Castelijn
begon Lema’an Tsion.
Beth Yeshua is met 250
leden belangrijk in Messiasbelijdend Nederland, maar
uitgerekend die doet niet mee. De Ruiter: „Wíj willen
wel, maar Erwteman wil ons niet.”
Dat laatste is zacht
uitgedrukt. Erwteman: „De Ruiter en Castelijn hebben bij
mij wel wat opgepikt, maar verder hebben ze een
gebrekkige theologische bagage. Er is behoefte aan
goedgefundeerde gemeenten, gezonde celdeling zogezegd.
Ik beschouw Bnei Awraham en Lema’an Tsion als
ongecontroleerde celdeling. Ja, dat noemen ze ook wel
kanker.”
Voor Erwteman staan de
initiatiefnemers voor een ’triomfalistisch’ christendom,
met een ’selectieve Israël-liefde’. „Uiteindelijk willen
ze het jodendom in de greep houden.” Ook hun houding
tegenover de bijbelse geboden vindt Erwteman selectief.
Ze houden de sabbat in plaats van de zondag, eten geen
varkensvlees, maar verder is het erg beperkt. „In de
Tora staat dat de vreemdeling, de niet-jood, álle
geboden – ja, ook de besnijdenis, al krijgt dat gauw te
veel nadruk – als leefregel heeft te volgen. Jezus heeft
dat niet afgeschaft. Ik betwijfel of al die
messiasbelijders en sabbatsvierders wel echt teruggaan
naar het joodse karakter van het evangelie.” Erwteman
is, zegt hij, lid van een internationaal netwerk van
geestverwanten in de VS en Israël. „Die mensen van het
Messiaans Platform zijn níet erkend en beëdigd.”
Dat het platform vogels
van diverse pluimage telt, vindt Erwteman niet erg. Toch
doet hij niet mee. „Kwestie van beeldvorming. Ik wil
niet tussen allemaal christelijke gemeenten zitten. Als
ik al mee wil doen aan een platform, dan één met alleen
joden.”